Engellilerin gündemi (64. bölüm)
Engellilerin Gündemi programının 64. bölümünde, son iki hafta içerisinde basında, sosyal medyada ve sivil toplum alanında engellilikle ilgili konuşulan konular ele alınarak kapsamlı bir değerlendirme yapılıyor.
EKPSS 2026 yerleştirme sonuçları belli oldu
Programın ana gündem maddesi EKPSS oluyor. Öncelikle 2 Şubat tarihinde gerçekleştirilen törenle kamuoyuna duyurulan 2026 yerleştirme sonuçları ele alınıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın katılımıyla yapılan programda hem kura ile hem de sınav puanı ile gerçekleştirilen yerleştirmelerin sonuçları paylaşılıyor. Tören sırasında sembolik bir butona basılarak sonuçların ilan edildiği aktarılıyor. Bu yerleştirme sürecinde toplam 1573 kadro açıldığı, bu kadroların tercih yapan adaylar arasından uygun görülenlere dağıtıldığı belirtiliyor. Programda Emre Taşgın uzun yıllar kamuda görev yapmış bir engelli birey olarak törende deneyimlerini paylaştığını ifade ediyor.
Sayılarla EKPSS 2026 yerleştirme sonuçları
Yerleştirme sonuçları sayısal veriler üzerinden ayrıntılı biçimde değerlendiriliyor. Lisans düzeyinde 7194 kişinin tercih yaptığı, bu kademe için 1058 kontenjan açıldığı, 673 kişinin yerleştiği ve 385 kadronun boş kaldığı bilgisi veriliyor. Bu durumun dikkat çekici olduğu vurgulanıyor, açılan kadroların tamamının dolmamasının tercih hatalarıyla açıklanamayacağı ifade ediliyor. Özellikle Diyanet İşleri Başkanlığı kadrolarında ve bazı belediyelerde açılan mühendislik gibi çakılı kadrolarda önemli ölçüde boşluk kaldığı, bu durumun yerleşemeyen aday sayısının yüksek görünmesinde etkili olduğu belirtiliyor. Bu boş kadroların ilerleyen atama dönemlerinde yeniden değerlendirilme ihtimali bulunduğu ifade ediliyor.
Ön lisans düzeyinde ise 8873 kişinin tercih yaptığı, 264 kontenjanın tamamının dolduğu ve boş kadro kalmadığı görülüyor. Ortaöğretim düzeyinde tercih yapan kişi sayısının 28.902 olduğu, 261 kontenjanın tamamına yerleştirme yapıldığı ve bu kademede de boş kadro kalmadığı aktarılıyor. Genel toplamda 44.969 kişinin sınava başvurduğu, kura hariç toplam 1533 kadro bulunduğu, 1148 kişinin yerleştiği, kurayla yerleşen 40 kişinin de eklenmesiyle bu sayının 1188’e çıktığı ifade ediliyor. Böylece lisans düzeyinde kalan boş kadroların toplam tabloya yansıdığı görülüyor. Ayrıca puan aralıklarına da değiniliyor, ön lisans yerleştirmelerinde puanların84’lere, ortaöğretimde 90’lı seviyelere, lisans düzeyinde ise 79–80 aralığına kadar düştüğünün gözlemlendiği belirtiliyor. Bu verilerin sonraki yerleştirme dönemleri için referans olabileceği ifade ediliyor.
2026 EKPSS başvuruları başladı
Programın ikinci kısmında 2026 EKPSS başvuru sürecine ilişkin bilgiler veriliyor. Başvuru kılavuzunun 4 Şubat’ta yayımlandığı, sınavın 19 Nisan’da yapılacağı ve başvuruların 4–24 Şubat tarihleri arasında gerçekleştirileceği aktarılıyor. Adayların başvurularını ÖSYM başvuru merkezleri aracılığıyla, bireysel olarak Aday İşlemleri Sistemi üzerinden ya da mobil uygulama yoluyla yapabilecekleri belirtiliyor. Bu bölümde özellikle sosyal medyada dolaşan yanlış bilgilere dikkat çekiliyor, sağlık raporlarının e-Devlet’te kayıtlı olmaması durumunda başvuru yapılamayacağı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı vurgulanıyor. Mevzuata uygun alınmış bir sağlık raporunun e-Devlet’te görünmese bile geçerli olduğu, bu nedenle adayların söylentiler yerine doğrudan kılavuzu esas alması gerektiği özellikle hatırlatılıyor.
2026 özel eğitim destek tutarları
Programın bir diğer gündem maddesi özel eğitim destek tutarları oluyor. Önceki haftalarda 27 yaş üstü engelli bireylerin rehabilitasyon hizmetlerinden yararlanamayacağı yönünde yayılan iddiaların Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yalanlandığı hatırlatılıyor, ancak bu açıklamanın geç yapılması nedeniyle tartışmaların büyüdüğü ifade ediliyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın her yıl yayımladığı tebliğle 2026 yılı destek tutarlarının açıklandığı belirtiliyor. Buna göre bireysel eğitim için aylık 7.748 TL, grup eğitimi için ise 2.168 TL destek verileceği aktarılıyor. Bu tutarların bütçeden karşılanan kısmı olduğu, aşan bölümün ise hizmet alan kişiler tarafından ödeneceği ifade ediliyor. Özel eğitim kurumlarının bağlı olduğu dernek ve federasyonların bu artış oranını yetersiz buldukları, birçok ilde ortak açıklamalar yaptıkları ve bu tutarlarla eğitim hizmetlerinin sürdürülebilirliğinin zorlaşacağını dile getirdikleri aktarılıyor. Bu noktada sivil toplumun örgütlenme gücü üzerine bir değerlendirme yapılıyor, özel eğitim kurumlarının sesini daha güçlü duyurabildiği, engelli örgütlerinin ise çoğu zaman aynı etkiyi oluşturmakta zorlandığı dile getiriliyor.
Bakım merkezlerine idari para cezası
Programda ayrıca Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın bakım merkezlerine yönelik denetimleri de ele alınıyor. Geçtiğimiz yıl 81 ilde kadın, çocuk, engelli ve yaşlılara hizmet veren kamu ve özel kuruluşlarda toplam 7.624 denetim gerçekleştirildiği, bu denetimler sonucunda 122 milyon TL idari para cezası kesildiği belirtiliyor. Denetimlerde yalnızca fiziki koşulların değil, personelin mesleki yeterliliklerinin, bakım süreçlerinin ve sunulan hizmetlerin niteliğinin de incelendiği ifade ediliyor. Bakım merkezlerinde zaman zaman yaşanan şiddet, ihmal ve kötü muamele olaylarının hatırlatıldığı bu bölümde, denetimlerin artırılmasının bu tür olumsuzlukların azalmasına katkı sağlayabileceği vurgulanıyor.
Muğla’da görme engelli vatandaşa yardım eden şoförün 40 litre mazotla ödüllendirilmesi
Muğla’nın Dalaman ilçesinde görme engelli bir yolcuya minibüse binerken ve inerken yardımcı olan bir şoförün belediye tarafından ödüllendirilmesi konusu ele alınıyor. Bu olayın engelli bireylerin yardım nesnesi olarak görülmesine yol açabileceği, bir kişinin görevini yerine getirmesinin ödüllendirilmesinin doğru bir yaklaşım olmadığı yönünde eleştiriler yapılıyor. Bu tür uygulamaların engelli bireyleri özne olmaktan uzaklaştırabileceği ve yardım üzerinden duygusal bir anlatı oluşturulmasına neden olabileceği ifade ediliyor. Asıl yapılması gerekenin bireysel yardımı öne çıkarmak yerine erişilebilirlik düzenlemelerini yaygınlaştırmak olduğu vurgulanıyor.
Adana’da görme engelli öğretmen çifte belediye otobüsü çarptı
Bu eleştirinin ardından Adana’da yaşanan bir trafik kazası gündeme getiriliyor. Telefonla konuşan bir belediye otobüsü şoförünün karşıdan karşıya geçmeye çalışan görme engelli öğretmen çifte çarptığı, her iki kişinin de yoğun bakıma kaldırıldığı bilgisi paylaşılıyor. Gülşen Mut’un durumunun nispeten iyi olduğu, hamile olduğu ve bebeğinin sağlık durumunun iyi olduğu, ancak Ediz öğretmenin durumunun ağır olduğu ifade ediliyor. Bu olayın engellilerin günlük yaşamda karşılaştıkları erişilebilirlik ve güvenlik sorunlarının somut bir örneği olduğu vurgulanıyor, bu tür kazaların münferit olmadığı ve yapısal sorunlarla mücadele edilmesi gerektiği dile getiriliyor. Konunun yeterince güçlü bir şekilde kamuoyuna taşınamadığı, sivil toplumun daha örgütlü bir şekilde ses çıkarabilmesi gerektiği yönünde değerlendirmeler yapılıyor.
Kocaeli Ormanya Orman Kütüphanesi’nde görme engelli öğrencileere yönelik etkinlik düzenlendi
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından Ormanya Orman Kütüphanesi’nde düzenlenen etkinlik ele alınıyor. 7–14 yaş arası görme engelli çocuklara yönelik hikâyelerle görme, masal anlatımı ve betimlemeli doğa gezisi etkinliği düzenlendiği, çocukların rehber eşliğinde doğayı sesli betimlemeler aracılığıyla tanıdığı ve hayvan çiftliğinde hayvanlara dokunarak deneyim kazandığı aktarılıyor. Bu tür çalışmaların çocukların doğayla erken yaşta bağ kurmasına katkı sağladığı ifade ediliyor, etkinliklerin dokunsal materyallerle ve farklı duyulara hitap eden yöntemlerle zenginleştirilmesinin önemine dikkat çekiliyor.